Kodeks Etyki Wydawniczej

Wydawnictwo PRYMAT działa w zgodzie z Kodeksem Postępowania Komitetu ds. Etyki Wydawniczej (COPE).

Wydawnictwo PRYMAT w celu zachowania najwyższych standardów publikacyjnych  stosuje zalecenia Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego:
– Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce,
– Rozporządzenia MNiSW z dnia 12 grudnia 2016 r. w sprawie przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym i uczelniom,
– Rozporządzenia Ministra Nauki I Szkolnictwa Wyższego z dnia 7 listopada 2018 r. w sprawie sporządzania wykazów wydawnictw monografii naukowych oraz czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych.

W celu przeciwdziałania nieuczciwym praktykom publikacyjnym Wydawnictwo stosuje procedury określone przez COPE Committee on Publication Ethics (Komitet ds. Etyki Publikacyjnej) i zawarte w Kodeksie Postępowania COPE (https://publicationethics.org ). Zasady postępowania przedstawione są w dokumencie: https://publicationethics.org/files/Full%20set%20of%20Polish%20flowcharts.pdf

– Przy podejmowaniu decyzji wydawniczych Wydawnictwo kieruje się wymogami prawnymi regulującymi sprawy zniesławienia, naruszania praw autorskich i plagiatu.

– Wydawnictwo  zachowuje normy przyjęte w publikacjach akademickich, wyklucza praktyki narażające normy etyczne i intelektualne.

– W przypadkach domniemanej lub sprawdzonej nierzetelności naukowej, nieuczciwej publikacji lub plagiatu, Wydawnictwo podejmie wszelkie właściwe środki w celu wyjaśnienia sytuacji.

– Redaktorzy w Wydawnictwie dążą do zapewnienia sprawiedliwej i merytorycznej recenzji publikacji .

–  Książki publikowane w Wydawnictwie PRYMAT są obowiązkowo recenzowane.

– Nadesłane monografie oceniane są pod kątem zawartości merytorycznej bez względu na rasę, płeć, orientację seksualną, przekonania religijne, pochodzenie etniczne, obywatelstwo lub upodobania polityczne Autora (-ów).

– Wydawnictwo nie ujawnia żadnych informacji o rozpatrywanej publikacji nikomu poza autorem (-ami), recenzentami, potencjalnymi recenzentami, innymi konsultantami redakcyjnymi (np. tłumaczami lub korektorami językowymi).

– Tekst publikacji naukowej podlega dwóm recenzjom wydawniczym sporządzonym przez niezależnych recenzentów wskazywanych przez Wydawnictwo. Przez niezależność rozumie się zaangażowanie osób pracujących w odrębnych ośrodkach naukowych, innych niż ten, z którego pochodzi autor.  W odniesieniu do niezależności ważne jest również nieuczestniczenie w przewodzie doktorskim bądź w postępowaniu habilitacyjnym w charakterze recenzenta.

– Procedura recenzyjna przebiega również  z  zachowaniem zasad poufności i ma charakter dwustronnie anonimowy.

– Recenzentem publikacji naukowej może być osoba mająca tytuł doktora habilitowanego lub profesora.

– Recenzent składa deklarację o niewystępowaniu konfliktu interesów z autorem monografii lub redaktorem naukowym opracowania wieloautorskiego. Za konflikt interesów uważa się zachodzące między recenzentem a autorem:
•    bezpośrednie relacje osobiste (pokrewieństwo, związki prawne, konflikt),
•    relacje podległości zawodowej,
•    bezpośrednia współpraca naukowa w ciągu ostatniego roku poprzedzającego przygotowanie recenzji.

– Recenzje powinny być wykonane w sposób obiektywny. Personalna krytyka autora jest niedopuszczalna. Recenzenci powinni jasno wyrażać swoje opinie, używając przy tym odpowiednich argumentów na poparcie swoich tez.

– Każda osoba zaproszona do recenzji, która nie czuje się kompetentna do zrecenzowania artykułu lub wie, że nie zdąży wykonać tej recenzji we właściwym czasie, powinna niezwłocznie powiadomić redaktora tak, żeby ten mógł poprosić o recenzję kogoś innego.

– Recenzja musi mieć formę pisemną i musi zawierać jednoznaczny wniosek dotyczący dopuszczenia do druku lub odrzucenia danej monografii do publikacji.

– Pisemna recenzja jest przechowywana w archiwum Wydawnictwa.

– Na stronach wydawnictwa zamieszczone są informacje dla Autorów i Recenzentów o przyjętych procedurach oraz o prawach i obowiązkach Autorów, Redaktorów i Recenzentów, w tym związanych z postępowaniem w sprawach naruszeń standardów etycznych przez każdego z uczestników procesu wydawania monografii.

– Autorzy składają oświadczenie, że przesłana praca jest utworem oryginalnym, nienaruszającym praw osób trzecich, przygotowanym samodzielnie i nigdzie wcześniej niepublikowanym.

– Za autora uznaje się osobę, która znacznie przyczyniła się bądź do powstania koncepcji pracy, bądź do analizy i interpretacji danych; sporządziła pierwotną wersję tekstu lub dokonała jego krytycznej oceny, wnosząc znaczący wkład intelektualny; podjęła decyzję o ostatecznym kształcie tekstu w wersji, w jakiej ma zostać wydany.

– Autorzy w przypadku współautorstwa są zobowiązani do określenia własnego wkładu autorskiego.

– W przypadku ujawnienia, że autor publikacji dopuścił się zachowania nieetycznego – jak plagiat, fałszowanie danych czy ponowna publikacja wydanej już uprzednio pracy bądź jej części (tzw. autoplagiat) – Wydawnictwo zwróci się do niego z prośbą o wyjaśnienia, a następnie podejmie odpowiednie kroki, przewidziane w wytycznych COPE. Na późniejszym etapie postępowania może to oznaczać zawiadomienie władz jednostki naukowej autora, a także odmowę publikowania jakichkolwiek tekstów autorstwa tej osoby.


1. Redaktorzy w wydawnictwie są odpowiedzialni za decyzje, które prace i artykuły przysłane do redakcji powinny być publikowane, a ponadto są odpowiedzialni za wszystko, co zostało opublikowane w wydawnictwie. Przy podejmowaniu tych decyzji redaktor może kierować się polityką komitetu redakcyjnego, jak również wymogami prawnymi regulującymi sprawy zniesławienia, naruszania praw autorskich i plagiatu. Przy podejmowaniu decyzji dotyczących publikacji redaktor może konsultować się z innymi członkami redakcji i recenzentami. Redaktor powinien zachować normy przyjęte w publikacjach akademickich, wykluczać praktyki narażające normy etyczne i intelektualne, oraz zawsze być gotowy do publikowania poprawek, wyjaśnień, anulowań i przeprosin, jeśli zajdzie taka potrzeba.
2. Redaktor powinien oceniać nadesłane artykuły pod kątem zawartości merytorycznej bez względu na rasę, płeć, orientację seksualną, przekonania religijne, pochodzenie etniczne, obywatelstwo lub upodobania polityczne autora (-ów). Redaktor nie ujawnia żadnych informacji o rozpatrywanej publikacji nikomu poza autorem (-ami), recenzentami lub potencjalnymi recenzentami, a w określonych przypadkach również innymi członkami redakcji lub komitetu redakcyjnego.
3. Redaktor i każdy inny członek redakcji nie może ujawniać żadnych informacji o nadesłanej pracy nikomu poza autorem (-ami), recenzentami, potencjalnymi recenzentami, innymi konsultantami redakcyjnymi (np. tłumaczami lub korektorami językowymi) i wydawcą.
4. Redaktor powinien dążyć do zapewnienia sprawiedliwej i merytorycznej recenzji. Przed rozpoczęciem procesu rozpatrywania artykułu redaktor powinien ujawnić ewentualne konflikty interesów wynikające z konkurencji, współpracy lub innych relacji i powiązań z każdym z autorów, firm lub (ewentualnie) instytucji związanych z artykułami proponowanymi do publikacji. W przypadku zaistnienia takich sytuacji redaktor powinien poprosić współredaktorów lub innych członków redakcji o podjęcie się procesu rozpatrywania artykułu i jego recenzji. Redakcja powinna wymagać od wszystkich współpracowników ujawnienia istotnych konfliktów interesów konkurencyjnych i publikować poprawki, gdy sprzeczne interesy zostały ujawnione po opublikowaniu artykułu. Jeśli to konieczne, powinny być podjęte inne odpowiednie działania, np. wycofanie publikacji lub opublikowanie sprostowania.

Proces recenzji

1. Książki publikowane w Wydawnictwie PRYMAT są obowiązkowo recenzowane.

2. Przysyłając publikację do redakcji, autor wyraża zgodę na jej recenzowanie. Wydawnictwo nie pobiera żadnych opłat za prace redakcyjne, ani za przyjęcie tekstu do publikacji. 

3. Procedura recenzyjna przebiega z zachowaniem zasad poufności i ma charakter dwustronnie anonimowy.

4. Pierwszej, wstępnej oceny tekstu dokonuje redakcja Wydawnictwa. Teksty wstępnie zaakceptowane przez redakcję są przekazywane dwóm recenzentom zewnętrznym − członkom zespołu niezależnych recenzentów. Recenzenci dokonują oceny w możliwie najkrótszym terminie, nie dłuższym jednak niż w ciągu 30 dni.

5. W przypadku, gdy jedna z recenzji jest pozytywna, a druga negatywna, Wydawnictwo ma prawo powołać trzeciego recenzenta.

6. Po zapoznaniu się z opinią recenzentów Wydawnictwo w ciągu 7 dni informuje autora o przyjęciu tekstu do publikacji (ewentualnie po wprowadzeniu koniecznych poprawek) bądź o jego odrzuceniu.

7. Autor ma 14 dni na dokonanie poprawek i przekazanie ostatecznej wersji tekstu do redakcji. Przekroczenie terminu skutkuje przesunięciem terminu publikacji.

8. W przypadku, kiedy autor nie akceptuje uwag recenzentów oraz Wydawnictwa lub kiedy Wydawnictwo nie zgadza się z poprawkami autora, autor może wycofać tekst, Wydawnictwo zaś może odrzucić tekst.

9. Ostateczną decyzję o wydaniu, odrzuceniu lub skierowaniu do poprawy podejmuje każdorazowo redaktor publikacji.

Autorzy

1. Za autora uznaje się osobę, która znacznie przyczyniła się bądź do powstania koncepcji pracy, bądź do analizy i interpretacji danych; sporządziła pierwotną wersję tekstu lub dokonała jego krytycznej oceny, wnosząc znaczący wkład intelektualny; podjęła decyzję o ostatecznym kształcie tekstu w wersji, w jakiej ma zostać wydany. W przypadku ujawnienia, że autor publikacji dopuścił się zachowania nieetycznego – jak plagiat, fałszowanie danych czy ponowna publikacja wydanej już uprzednio pracy bądź jej części (tzw. autoplagiat) – Wydawnictwo zwróci się do niego z prośbą o wyjaśnienia, a następnie podejmie odpowiednie kroki, przewidziane w wytycznych COPE. Na późniejszym etapie postępowania może to oznaczać zawiadomienie władz jednostki naukowej autora, a także odmowę publikowania jakichkolwiek tekstów autorstwa tej osoby.
2.Przed zgłoszeniem artykułu należy wyeliminować zagrożenie dwoma rodzajami naruszenia etyki publikowania związanymi z autorstwem, określanymi terminami ghostwriting (autorzy widma) i guest authorship (autorstwo gościnne). Ghostwriting odnosi się do sytuacji, kiedy osoba, która w znaczącym stopniu przyczyniła się do powstania publikacji, nie figuruje jako jej autor lub też, w przypadku wkładu o charakterze ściśle technicznym, niekwalifikującym takiej osoby do miana autora, jej wkład nie jest w publikacji opisany. Guest authorship to sytuacja odwrotna, w której jakaś osoba wymieniona jest w publikacji jako autor, choć jej wkład w powstanie tekstu jest niewystarczający lub wręcz żaden.
3. Jeśli w powstawaniu tekstu oraz poprzedzających je badaniach brała udział więcej niż jedna osoba, w artykule należy umieścić informację o charakterze wkładu (nie zaś wkładzie procentowym) każdego z autorów (np. „Wkład poszczególnych autorów: DF odpowiada za koncepcję badań; BK zgromadziła dane. Obie autorki współtworzyły pierwotny tekst artykułu”; lub też: „Poszczególni autorzy złożyli następujące deklaracje odnośnie do swojego udziału w procesie badawczym: koncepcja badań: pierwsza autorka; analiza danych: drugi autor; tworzenie tekstu: pierwsza autorka i drugi autor”). Informacje te zostaną zamieszczone w opublikowanym tekście.
4. Zgodnie z wytycznymi COPE wszelkie zmiany informacji o autorstwie wymagają pisemnej zgody wszystkich autorów. Zgodę taką każdy z nich powinien wyrazić oddzielnie, w liście elektronicznym skierowanym bezpośrednio do redaktora naczelnego czasopisma. Zgoda każdego z autorów na zmianę informacji o autorstwie składanego do publikacji lub wydanego już artykułu musi przybrać formę pisemnego oświadczenia. Obowiązek podania jasnej przyczyny proponowanej zmiany (czy proponowanych zmian) oraz koordynowania interakcji między autorami a redaktorem naczelnym spada na autora-korespondenta. Jeśli autorom nie uda się osiągnąć porozumienia, powinni odwołać się do władz rodzimej jednostki, w których gestii leży podjęcie ostatecznej decyzji. Redakcja nie podejmuje się uczestnictwa w tego rodzaju sporach. Jeśli opisana tu procedura dotyczy opublikowanego już artykułu, zmiana informacji o autorstwie odbywa się w trybie publikacji nowego artykułu zawierającego korektę.


Recenzje


1. Recenzja pomaga redaktorowi w podejmowaniu decyzji o charakterze redakcyjnym i, poprzez komunikację redakcji z autorem, ma również pomóc autorowi w poprawie publikacji.
2.  Recenzje powinny być wykonane w sposób obiektywny. Personalna krytyka autora jest niedopuszczalna. Recenzenci powinni jasno wyrażać swoje opinie, używając przy tym odpowiednich argumentów na poparcie swoich tez.
3. Każda osoba zaproszona do recenzji, która nie czuje się kompetentna do zrecenzowania artykułu lub wie, że nie zdąży wykonać tej recenzji we właściwym czasie, powinna niezwłocznie powiadomić redaktora tak, żeby ten mógł poprosić o recenzję kogoś innego.
4. Każda recenzowana publikacja musi być traktowana jako dokument poufny. Nie może ona być pokazywana lub omawiana z innymi osobami bez zezwolenia redaktora.

Konflikt interesów
Do konfliktu interesów dochodzi wtedy, kiedy autor (lub jednostka, którą reprezentuje), recenzent albo redaktor zaangażowany jest w ekonomiczne lub osobiste relacje, które w nieodpowiedni sposób wpływają na jego działania. Innymi, pokrewnymi określeniami tego zjawiska są: konflikt zobowiązań i konflikt lojalności. Potencjalny jego wpływ na osąd naukowy oscyluje między znikomym a bardzo dużym. Konflikt interesów może zachodzić również wtedy, gdy dotknięty nim człowiek nie zdaje sobie z tego sprawy. Najoczywistsze przykłady konfliktu interesów związane są z relacjami ekonomicznymi, takimi jak zatrudnienie, otrzymywanie wynagrodzeń, dokonywanie płatnych konsultacji i ekspertyz. Sytuacje tego rodzaju niosą także ze sobą największe ryzyko podważenia wiarygodności czasopisma, autorów, a nawet badań naukowych. Do źródeł konfliktu interesów mogą jednak zaliczać się także relacje osobiste czy współzawodnictwo naukowe, polityczne lub intelektualne namiętności itp. Każdy autor oraz recenzent, w którego przypadku występuje jakiegokolwiek rodzaju konflikt interesów, zobowiązany jest zgłosić ten fakt redakcji.


OŚWIADCZENIE WYDAWCY
W przypadkach domniemanej lub sprawdzonej nierzetelności naukowej, nieuczciwej publikacji lub plagiatu, wydawca w ścisłej współpracy z redaktorem, podejmie wszelkie właściwe środki w celu wyjaśnienia sytuacji i wniesienia poprawek do publikacji. Obejmuje to szybką publikację erraty lub, w uzasadnionych przypadkach, pełne wycofanie pracy.